Hoe milieuvriendelijk is het energieakkoord?

Geschreven door Stijn Tuijtel op 01 aug '13 11:00

Op vrijdag 12 juli werd bekend dat kabinet, werkgevers, vakbonden en milieuorganisaties een energieakkoord hebben bereikt. Hoewel het akkoord nog niet volledig uitgewerkt is, bestaat er onder de betrokken partijen wel consensus over de belangrijkste maatregelen.

Natuurlijke component
Waar ik bij dit soort overeenkomsten altijd enorm benieuwd naar ben, is hoe er tijdens tegen het natuurlijke component wordt aangekeken. Is het milieu een passieve actor, waaraan door besluitvormers zo nu en dan aandacht aan wordt besteed omdat het moet? Of is het milieu een serieuze speler, waarmee door iedereen rekening wordt gehouden ongeacht het thema dat behandeld wordt?

Positief en negatief
Het nieuwe energieakkoord laat zich niet makkelijk in één van beide hokjes plaatsen. Aan de ene kant is duidelijk dat het onderwerp duurzame energie serieus aangesneden wordt. Dat is goed. Ook de manier waarop het thema in de samenleving wordt gepositioneerd is prima; burgers, bedrijven en andere organisaties worden gestimuleerd zelf duurzame energie op te wekken. De overheid zal hierbij zelf het goede voorbeeld geven door meer windmolens te plaatsen en vijf kolencentrales op te doeken.

Maar het akkoord heeft ook een mindere kant. Zo wordt er nog steeds weinig gedaan aan de lage energietarieven die grootverbruikers moeten betalen. Daarnaast zijn de te sluiten kolencentrales al enige tijd over hun uiterste houdbaarheidsdatum heen. Niet alleen zijn de centrales zelf oud, ook dragen ze bij aan een overcapaciteit van opgewekte elektriciteit. Dus die zouden ook zonder het energie akkoord al gesloten worden.

Een ander minpunt is dat er halve maatregelen worden genomen in de woningsector, terwijl de overheid juist deze sector tot één van de speerpunten in het energiebesparingsbeleid heeft gemaakt. Er komt een fonds voor de isolatie van huurwoningen naast de subsidies die beschikbaar worden gesteld om particulieren duurzame energie op te laten wekken. Maar wat er mist in dit plaatje is het energielabel. Pas wanneer het label verplicht wordt gesteld, kan de verduurzaming binnen de woningsector structurele vormen aannemen.

Het laatste en misschien wel belangrijkste punt van kritiek op het energieakkoord is dat er op eerder gemaakte afspraken wordt teruggekomen. Waar de coalitie aan het begin van hun regeerperiode had aangegeven aan de doelstelling van 16 procent duurzame energie in 2020 vast te houden, is de grens nu naar 2023 verschoven.

Is het thema ‘milieu’ echt belangrijk?
Het is met name dit laatste punt dat me dwars zit. Wanneer het thema ‘milieu’ echt belangrijk wordt geacht, dan is het toch mogelijk om die 16 procent in 2020 te halen? Een makkie zelfs! Nu heeft het akkoord toch een soort wrange bijsmaak gekregen. En met een beetje lef, visie en íets meer energie was dat helemaal niet nodig geweest